Hoogbegaafdheid in het onderwijs

Hoogbegaafde kinderen en jongeren hebben specifieke ontwikkelingsbehoeften vanwege hun sterke cognitieve capaciteiten en hun anders zijn. Ook het schoolse aanbod dient daarom afgestemd te worden aan hun noden en behoeften. Op cognitief vlak is het belangrijk om in te spelen op hun sterktes, hun leerhonger en bijgevolg voldoende uitdagingen aan te bieden. Sommige kinderen geven zelf aan dat de leerstof te eenvoudig is, ze weinig bijleren en ze zich voornamelijk vervelen op school. Bij vele kinderen daalt de motivatie en inzet aanzienlijk en leidt dit mogelijk tot een sterke schoolmoeheid. Daarentegen geven veel kinderen geen signaal bij leerkracht of ouders. Toch behalen zij met weinig inspanning goede resultaten en lijken ze weinig hindernissen tegen te komen. Hoewel er op die momenten nog geen moeilijkheden lijken, komen valkuilen geregeld op latere leeftijd tot uiting. Deze kinderen leren immers niet omgaan met uitdagingen, doorzetten of omgaan met het maken van een fout.

Binnenklasdifferentiatie

Dit is een eerste stap om zowel sterke als hoogbegaafde kinderen uit te dagen. Zo bestaan er verschillende methodieken en verrijkingsmaterialen die specifiek ontwikkeld zijn voor sterkte rekenaars, spellingsterke leerlingen of sterke lezers. Dit omvat taken die de lat net iets hoger leggen en bijgevolg een inspanning vragen om tot een goed einde gebracht te worden. De aangeboden opdrachten lopen niet voorop op de leerstof, wat betekent dat ze binnen het leerplan blijven van het huidige schooljaar. Belangrijk hierbij is dat deze verrijkingstaken vervangend aangeboden worden. Dit betekent dat gekende leerstof of herhaling geschrapt mag worden voor de sterke leerling, waardoor tijd vrijkomt om andere taken (i.e. verrijkingstaken) te maken. Op die manier kan een lange termijn aanpak uitgezet worden voor de basisschool. 

Kangoeroewerking of een Plusklas

Wat?

Deze werking kan georganiseerd worden in de school. Dit is een groepje van enkel hoogbegaafde leerlingen die 1 keer per week buiten de klas werken. Vaak gaat het over een leerjaar overschrijdende groep en gaan ze op een projectmatige manier aan de slag. Bepaalde thema’s of opdrachten kunnen uitgediept worden waardoor men kan inspelen op hun specifieke interesses en leernoden. Creatief denken, verbanden leggen, oplossingsgericht denken en filosoferen komen onder meer aan bod.

Waarom?

Kangoeroewerking is geen verplichting en wordt niet in elke school georganiseerd. Toch is het voor hoogbegaafde leerlingen belangrijk om aan hun leernoden tegemoet te komen en bovendien contact te leggen met ontwikkelingsgelijken. Om die reden wordt een kangoeroewerking ook door externe organisaties en centra georganiseerd.